Het joodse echtscheidingsrecht

Abstract

De joodse gemeenschap worstelt reeds eeuwenlang met het probleem dat een vrouw gevangen kan raken in haar religieuze huwelijk. Dit is het probleem van de agoena, oftewel ‘de geketende vrouw’. Het agoena-probleem doet zich vooral voor binnen de orthodoxe stroming van het jodendom en in alle landen waar joden leven, dus ook in Nederland. In dit artikel wordt aan de hand van een beschrijving van de hoofdlijnen van de totstandkoming van de joodse echtscheiding uitgelegd hoe het probleem van de agoena kan ontstaan (paragrafen 2 en 3). Daarbij wordt ingegaan op de positie van de man en de vrouw in het joodse echtscheidingsrecht en de rol van de rabbijn in de echtscheidingsprocedure. Vervolgens wordt besproken waarom de joodse gemeenschap tot dusverre geen oplossing heeft gevonden voor het agoena-probleem (paragraaf 4). Hierna komt aan de orde waarom de regeling die wordt getroffen in het conceptwetsvoorstel tegengaan huwelijkse gevangenschap uit 2018, vanuit Joodsrechtelijk oogpunt het probleem van de agoena niet daadwerkelijk oplost (paragraaf 5). Ter afsluiting volgt een samenvatting (paragraaf 6).