Van de Harmon-doctrine naar het klimaatakkoord van Kopenhagen : over de ontwikkeling en expansie van het internationaal milieurecht

Abstract

In een geschil tussen Mexico en de Verenigde Staten over het watergebruik van de Rio Grande aan het einde van de negentiende eeuw, claimde de Amerikaanse minister van justitie Harmon nog dat er geen volkenrechtelijke regels bestonden die aan de VS beperkingen oplegden bij het gebruik van het water van een internationale rivier, ook al werd daarbij schade in het gebied van een nabuurstaat toegebracht. In zijn oratie zal Johan Lammers de enorme ontwikkeling en expansie van het internationaal milieurecht toelichten. Daarbij zal hij nader ingaan op de spraakmakende internationale arbitrale uitspraak uit 1938 in de ‘Trail Smelter affaire’ tussen de Verenigde Staten en Canada, alsook enkele andere kenmerkende gevallen van grensoverschrijdende milieuhinder en gebruik van natuurlijke rijkdommen, zoals de kwestie van de verzilting van het Rijnwater na de Tweede Wereldoorlog en het probleem van de ‘zure regen’ dat in de jaren zeventig ontstond. Bijzondere aandacht zal hij daarbij besteden aan de problematiek van de klimaatverandering wereldwijd, alsook de wijze waarop de internationale gemeenschap daarvoor een oplossing probeert te vinden via het VN Klimaatverdrag, het Kyoto Protocol en het recentelijk gesloten Klimaatakkoord van Kopenhagen.