Internationaal recht en nationaal recht

Abstract

De verhouding tussen internationaal recht en nationaal recht wordt mede bepaald door opvattingen die men huldigt omtrent de aard en betekenis van deze twee rechtsgebieden. Als het internationaal recht en de internationale rechtsorde worden beschouwd als alleen betrekking hebbend op de verhoudingen tussen staten en internationale publiekrechtelijke organisaties, dan heeft dit andere gevolgen voor de wijze waarop men de verhouding van het internationaal recht tot het nationale recht beschrijft, dan wanneer men de opvatting is toegedaan dat het internationaal recht ook staatsorganen, andere overheidsambten, individuen en burgerrechtelijke rechtspersonen tot de internationaalrechtelijke rechtssubjecten rekent. In dit hoofdstuk zullen deze achterliggende vragen niet ten volle kunnen worden geanalyseerd. Het zal beperkt blijven tot enige inleidende opmerkingen over de verhouding van het internationaal recht tot het nationale recht, en meer in het bijzonder over de doorwerking van internationaal recht in de nationale rechtsorde, vooral in Nederland.