Democratie en transitie: ruimte voor botsing en verbinding

Abstract

Ik probeer in deze lezing uit te leggen hoe problemen uiteindelijk crises worden en waarom voor de aanpak daarvan per definitie transities nodig zijn. Vervolgens ga ik in op de inhoud van die transities en op de democratische vraagstukken die deze met zich meebrengen, waarmee ik vanzelf op de vraag kom of democratie en transities eigenlijk wel goed samengaan. Dat lijkt nu niet het geval. De democratie zoals we die nu kennen is niet goed in staat om op een effectieve en rechtvaardige manier sturing te geven aan transitieprocessen. Omgekeerd blijken conflicten over transities de democratie op de proef te stellen en soms ook wat te ontregelen, zoals boze boeren, milieuactivisten en complottheoretici ons laten zien. De relatie tussen democratie en transities is dus vol spanningen. Ik zal laten zien op welke manieren met die spanningen wordt omgegaan en hoe ik dat als hoogleraar Democratie en Transitie wil gaan onderzoeken.