De islamitische inlichtingenstaat: De Stasi als leermeester?

Abstract

Het kortstondige bestaan van de Islamitische Staat (IS) als territoriale eenheid was gruwelijk en doeltreffend. En raadselachtig; veel details worden nog verhuld door de stofwolken van de rasante opkomst en ondergang van het kalifaat. Wellicht komen we later meer te weten over de organisatie, de leiders en de praktijken van bestuur en administratie die IS zo succesvol lieten lijken. In afwachting daarvan moeten we het doen met brokstukken, enkele rapportages van dappere journalisten, interviews met IS-leiders en berichten uit Irak en Syrië. Toch is er al iets te zeggen over het traject van IS’ ontwikkeling tot een inlichtingenstaat. Het kalifaat kwam niet uit de lucht vallen, net zo min als de technieken en modus operandi waarvan het gebruik maakte. Ze herinneren aan de grondigheid waarmee de Oost-Duitse Stasi een fijnmazig inlichtingennetwerk had opgezet. De Oost-Duitsers exporteerden kennis naar het Midden-Oosten en heeft daarmee mogelijk indirect IS geïnspireerd. Wij verkennen hier de Stasi-invloed op het kalifaat.