Verhalende en stem-elementen als motiverende factoren in educatieve teksten

Abstract

Veel leerlingen vinden hun educatieve teksten saai en/of ervaren problemen bij het begrijpen ervan. Het onderzoek van Nina Sangers, Jacqueline Evers-Vermeul, Ted Sanders en Hans Hoeken richt zich op twee soorten tekstkenmerken waarvan wordt aangenomen dat zij de motivatie en het tekstbegrip van leerlingen vergroten: verhalende elementen en stem-elementen. Zij bespreken de resultaten van enkele studies om meer inzicht te krijgen in het gebruik van deze elementen in educatieve zaakvakteksten. Verhalende elementen in educatieve teksten geven doorgaans specifieke gebeurtenissen met specifieke personages weer, waarbij de lezer ook inzicht krijgt in de innerlijke wereld van die personages. Stem-elementen zijn tekstelementen die de auteur van een educatieve tekst gebruikt om tegen leerlingen te “spreken”, bijvoorbeeld door vragen te stellen. Educatieve uitgevers waarderen verhalende elementen het meest in geschiedenisteksten, terwijl zij in aardrijkskunde- en biologieteksten de voorkeur geven aan het gebruik van stem-elementen. Dit komt overeen met de wijze waarop de uitgevers deze elementen daadwerkelijk toepassen in hun zaakvakteksten. Leerlingen uit groep 7 waarderen leerteksten met stem-elementen meer dan hun stemloze tegenhangers.