De Effectiviteit van een Schoolinterventie voor het Vergroten van een Prosociaal Klasklimaat voor Basisschoolkinderen
Publication date
2026-03-18
Editors
Advisors
Supervisors
Document Type
Article
Metadata
Show full item recordCollections
License
cc_by
Abstract
Eenprosociaal klasklimaat is cruciaal voor het bevorderen van het school- en psychologische welzijn van kinderen, evenals voor het optimaliseren van een effectieve leeromgeving. Schoolprogramma’s kunnen eenprosociaal klasklimaat bevorderen, maar er zijn weinig op evidentie gebaseerde opties beschikbaar in zowel Nederland als inter nationaal. De huidige studie onderzocht daarom de effectiviteit van een basisschoolprogramma gericht op het bevorderenvanprosocialiteit door de intrinsieke prosociale motivatie van leerlingen te verhogen door de basispsychologische behoeften te versterken (autonomie, competentie en verbondenheid). Gegevens zijn afkomstig van 2337 leerlingen (46% jongen, M = 9.55 jaar, sd = 1.21) en 225 leerkrachten (76% vrouw, M = 38.69 jaar, sd = 11.09) van 42 KiVa-scholen. Scholen werden gerando miseerd in een experimentele conditie (N = 20 scholen) of een con troleconditie (N = 22 scholen). Regressieanalyses werden uitgevoerd halverwege en aan het einde van programma-implementatie, gecorri geerd voor baseline niveaus, waarbij condities werden vergeleken in de volledige steekproef en in een subgroep met ideale programmatrouw. Resultaten in de gehele steekproef lieten geen enkel significant effect zien voor leerlingen. Leerkrachten rapporteerden wel een positievere eigen houding ten opzichte van het stimuleren van prosociaal gedrag en autonomie. Wanneer het programma volgens plan werd geïmple menteerd (met een subgroep van N =202–253leerlingen) werden kleine effecten gevonden, voornamelijk halverwege het schooljaar, waarbij deze leerlingen gemiddeld positiever rapporteerden dan leerlingen in de con troleconditie wat betreft basispsychologische behoeften, een prosociaal klasklimaat, welbevinden en veiligheid op school, en antisociaal gedrag. Er werdengeeneffectengevondenvoorleerkrachten.Concluderendwer denervoorleerlingen geen effecten in de volledige steekproef gevonden, alleen kortdurende kleine effecten bij een kleine subgroep die ideale pro grammatrouw rapporteerde, wat verder onderzoek vereist. Daarnaast is inzicht in programma-implementatie essentieel, aangezien de mate van programmatrouw belangrijk lijkt te zijn voor programma-effectiviteit.
Keywords
schoolinterventies, kinderen, prosociaal klasklimaat, welbevinden, zelfdeterminatietheorie
Citation
van Loon, A & Kaufman, T 2026, 'De Effectiviteit van een Schoolinterventie voor het Vergroten van een Prosociaal Klasklimaat voor Basisschoolkinderen', Jeugd in Ontwikkeling, vol. 2026, no. Themanummer. https://doi.org/10.54447/JiO.23463